Ekspansja arabska z Półwyspu zaczęła się jeszcze za Mahometa od ataków na południową Syrię – tereny dzisiejszej Jordanii. W czasie wojen odszczepieńczych za kalifa Abū Ba-kra wypady zaczęły się nasilać. Szczególną rolę odgrywał wybitny dowódca Chālid Ibn al-Walīd, który najpierw walczył w perskiej Mezopotamii, a następnie kalif powierzył mu prowadzenie operacji przeciw Bizancjum w Syrii. Gdy jednak Abū Bakr umarł, kolejny kalif – ‘Umar – zmienił dowódcę i powierzył dowodzenie Abū ‘Ubajdzie Ibn al-Dżarrāḥowi.

Kontynuując działania podjęte przez Abū Bakra – swojego poprzednika – ‘Umar poprowadził wojska muzułmańskie przeciwko dwom strzegącym Półwysep Arabski imperiom: Bizancjum i sasanidzkiej Persji. To był rzeczywisty początek podbojów muzułmańskich. 

Bizancjum leżało na północy, Persja na wschodzie. Po-nadto oba państwa walczyły ze sobą na południu Półwyspu: Bizantyńczycy byli związani z chrześcijańskim królestwem Aksumu w Afryce, Persowie próbowali podporządkować sobie zależne od Aksumu królestwo Himjarytów w Jemenie. 

Pakt ‘Umara jest najważniejszym dokumentem prawnym regulującym w państwie islamu – czyli w kalifacie – stosunki między innowiercami a muzułmanami. W dokumencie explici-te wymienia się chrześcijan, był on jednak stosowany wobec wszystkich ludów chronionych, a w czasach późniejszych, m.in. w imperium osmańskim do tzw. milletów, czyli prawnie uznanych mniejszości religijnych, a także obcokrajowców re-zydujących w krajach muzułmańskich, np. kupców czy dyplomatów.

Powołanie ‘Umara na kalifa jeszcze nie w pełni odpowia-dało zasadom wyboru przez „tych co Powołanie ‘Umara na kalifa jeszcze nie w pełni odpowia-dało zasadom wyboru przez "tych co rozwiązują i związują” (ahl al-‘aqd wa-al-ḥall). Procedura wyboru dopiero się kształtowała. Abū Bakr wyznaczył ‘Umara na swojego następcę. Swoją decyzję konsultował, i to z ‘Uthmā-nem, wywodzącym się z opozycyjnych, wrogich Mahometowi Umajjadów. Kierował się jednak zasadą zasług dla społeczności muzułmańskiej, co po arabsku nazywało się sābiqa.

Oto opowieść Aṭ-Ṭabariego o tym, jak Abū Bakr wyznaczał swojego następcę:
[Aṭ-Ṭabarī, t. III, s. 428=I. 2137:]