Mocarstwa kolonialne dostrzegały znaczenie strategiczne Bliskiego Wschodu oraz korzyści płynące z posiadania wpływów politycznych i gospodarczych w tym regionie. O dominację na Bliskim Wschodzie rywalizowały Francja oraz Wielka Brytania. W odniesieniu do konfliktu bliskowschodniego istotne są zwłaszcza działania Brytyjczyków, którzy prowadzili złożoną i angażującą wiele stron politykę wobec tej części świata. Konsekwencje działań Brytyjczyków zauważalne były długo po ich wycofaniu się z tych ziem. Wieloaspektowość polityki brytyjskiej wobec Bliskiego Wschodu w pierwszej połowie XX wieku ukazują porozumienia zawarte przez Wielką Brytanię z Arabami, Francją oraz przedstawicielami środowisk żydowskich.

W 1914 r. Wielka Brytania i Imperium Osmańskie znalazły się w stanie wojny. Dążąc do wzmocnienia swojej pozycji na Bliskim Wschodzie, w szczególności na ziemiach osmańskich na wschód od Egiptu, Brytyjczycy wyrazili poparcie dla projektu utworzenia niezależnego państwa arabskiego. Władzę w nim miała sprawować dynastia Haszymidów. Stanowisko brytyjskie zostało przedstawione w listach wysokiego komisarza w Egipcie, Henry’ego MacMahona do władcy Mekki oraz głowy rodu Haszymidów, Husajna. Korespondencja prowadzona była w latach 1915–1916.

W 1916 r. Wielka Brytania i Francja zawarły tajne porozumienie – od nazwisk negocjatorów nazywane układem Sykes-Picot – dotyczące podziału Bliskiego Wschodu na strefy wpływów po zakończeniu I wojny światowej oraz przewidywanej porażce Imperium Osmańskiego. Zgodnie z postanowieniami tej umowy ziemie palestyńskie należeć miały do strefy wpływów Wielkiej Brytanii. Postanowienia układu Sykes-Picot w znacznym stopniu pozostawały w sprzeczności z ustaleniami wynikającymi z korespondencji MacMahon-Husajn.

2 listopada 1917 r. minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii lord Arthur James Balfour skierował list do przedstawiciela Federacji Syjonistycznej lorda Waltera Rothschilda, przedstawiając w nim przychylne stanowisko rządu brytyjskiego wobec idei utworzenia „siedziby narodowej dla narodu żydowskiego” na ziemiach palestyńskich, przy poszanowaniu praw zamieszkujących ten obszar społeczności nieżydowskich. List ten znany jest jako Deklaracja Balfoura i nierzadko traktuje się go jako początkowy moment konfliktu bliskowschodniego. Cezura ta jest jednak umowna, ponieważ zaangażowanie Wielkiej Brytanii w sprawę osadnictwa Żydów w Palestynie oraz chęć prowadzenia aktywnej polityki na tych ziemiach widoczne były już w pierwszej połowie XIX wieku.

Warto dodać, że rozmowy z przedstawicielami środowisk żydowskich prowadzili także Haszymidzi, zawierając w 1919 r. porozumienie z Chaimem Weizmannem, prominentnym działaczem ruchu syjonistycznego w Wielkiej Brytanii. W dokumencie tym mowa jest o współpracy i realizacji aspiracji narodowych Żydów – pod warunkiem utworzenia państwa arabskiego pod wodzą Haszymidów.

Pod koniec I wojny światowej ziemie palestyńskie znalazły się pod kontrolą brytyjskiej administracji wojskowej. Jedną z konsekwencji I wojny światowej było ustalenie systemu mandatowego na podstawie artykułu 22 Karty Ligi Narodów. Było to szczególnie istotne dla Bliskiego Wschodu i jego mieszkańców, ponieważ system ten dotyczył także ziem wchodzących przed wojną w skład Imperium Osmańskiego.